Print

Morel Virtus | รีวิวทดสอบลำโพงน่าใช้

Written by Sakda J.

 

ลำโพงที่จะแนะนำวันนี้เป็นลำโพงโมเรล โมเรลเป็นลำโพงที่ถูกอกถูกใจคนไทยส่วนใหญ่ไม่ว่าจะนักฟังเริ่มเล่นหรือแม้แต่คนที่เล่นเครื่องเสียงมานาน จากประสบการณ์ผมน้อยกว่า 5 คนจาก 100 ที่ไม่ชอบ ถ้านับกันเป็นเปอร์เซ็นต์ก็ต่ำมากประมาณว่าน้อยกว่า <5%

เดาว่าส่วนน้อยที่ไม่ชอบตามรสนิยมและแนวเพลงที่แตกต่างกันครับห้ามกันไม่ได้ วันนี้ผมขอมาเป็นตัวแทนเล่าประสบการณ์ที่ได้ฟังลำโพงใหม่ชุดนี้ซึ่งก็รู้สึกว่าน่าสนใจทั้งในแง่รูปลักษณ์ที่ดูโดดเด่นไม่เหมือนใครและเสียงที่มีมนต์เสน่ห์แบบจับต้องรู้สึกได้ หลังๆมานี้การจะหาลำโพงเสียงดีๆที่โด่นเด่นทั้งเสียงและงานฮาร์ดแวร์รวมถึงราคาไม่แพงจนเกินไปยากขึ้นเรื่อยๆ ทุกวันนี้ของดีเยอะแต่แอบราคาสูงอยู่ จากฟังผ่านมาได้หลายเดือนวันนี้จะเลยลองทำความรู้จักแบบลงรายละเอียดดีกว่าว่าเป็นอย่างไร ลำโพงที่ว่านี้คือ Morel รุ่น Virtus (เวอร์ตัส)

What is "Virtus" mean? (แปลว่าอะไร)

"Vir" มาจากคำในภาษาลาตินในยุคสมัยอาณาจักรโรมันตอนปลายหมายความถึง "ผู้ชาย" ถ้ารวมกันเป็น "Virtus" ก็ได้ความประมาณว่า "ผู้ชายที่แข็งแกร่ง" หรือ "ความแข็งแกร่งในแบบสุภาพบุรุษ" จะเกี่ยวไม่เกี่ยวเนื่องกับน้ำเสียงหรือลักษณะโครงเสร้างกายภาพของลำโพงเองหรือทั้งสองอย่างเดาดูก็คงอาจจะประมาณนั้น แต่ถ้าจะให้เดาเสียงจากชื่อรุ่นจะเป็นการด่วนสรุปไปใช่ไหม แต่คำๆนี้เป็นรากศัพท์ของคำว่า "Virtue" ซี่งแปลว่า "คุณงามความดี" ก็คงจะไม่เกี่ยวกันสักเท่าไหร่ว่าไหมครับ

แต่ที่แน่ๆคำว่า Morel ค้นไปค้นมาถึงรู้ว่า ความหมายและที่มาจากเห็ดชนิดหนึ่ง1 ซึ่งหายากและแถมกินได้จากข้อมูลบอกว่ามันอร่อยอีกต่างหาก ไม่รู้ว่าทำไมถึงมีหน้าตาละม้ายคล้ายเจ้าลำโพงมอเรลนี้ ไม่ว่าจะเป็นรูปทรงหน้ากากลำโพง แถมสีสันในรุ่นปัจจุบันก็ยังให้สีเอิร์ทโทน earth-tone แนวๆเดียวกันอีกต่างหากหรืออาจจะเป็นคอนเซปต์ของยี่ห้อไปแล้วหรือไม่ แต่ไม่ใช่แค่รูปทรงภายนอกเท่านั้นที่คล้าย เทคโนโลยีตัววอยซ์คอยล์ voice-coil ของลำโพงโมเรลเอง ก็ยังทำเป็นรูปทรงหกเหลี่ยมที่หน้าตาคล้ายโครงสร้างของเห็ดชนิดนี้ ซึ่งมีรูปทรงรังผึ้งหกเหลี่ยมที่เรียกว่า honeycomb อีกด้วย ผมชักแน่ใจว่าบังเอิญชื่อเหมือนหรือตั้งใจกันแน่ ไม่แน่ว่าเวอร์ชั่นต่อๆไปอาจเห็นกรวยลำโพงทำมาจากเห็ดเป็นแน่ถ้ามันไม่แพงและเสียงดี (แอบออกนอกเรื่องเลย)

 

 

Major Re-designs | ออกแบบใหม่

เลิกโม้เรื่องเห็ดแล้วกันมาดูเรื่องใจความสำหรับลำโพงซีรี่ย์นี้มีการพัฒนาไปมากพอควรตั้งแต่รุ่นเริ่มต้นอย่าง Maximo ไปจนถึงรุ่นท๊อปอย่าง Supremo แต่รุ่นตรงกลางระหว่างนั้นก็คือรุ่นนี้ที่ชื่อ Virtus ที่เรากำลังรีวิวอยู่มันถูกออกแบบแทนที่รุ่น Hybrid ovation และ Dotech ovation ที่ยอดนิยม มาด้วยกันสามขนาด 4 นิ้ว Vitus 402 รุ่น 5.25 นิ้ว Virtus 502 และรุ่น 6.5 นิ้ว Virtus 602


The Virtus MW6 woofer | ไดรเวอร์มิดเบส 6.5 นิ้ว

 

ดูโครงสร้างลำโพงมิดเบสขนาด 6.5 นิ้ว ดูด้วยสายตางานออกแบบและเกรดวัสดุใช้คุณภาพสูงดูเรียบร้อยทนทานมีดีไซน์ทำได้อย่างยอดเยี่ยมครับ โครงสร้างทำจากเหล็กซึ่งดูไม่ใหญ่โตอะไรแต่เมือจับถือดูกลับมีน้ำหนักให้ความรู้สึกแข็งแรงทนทานแต่กลับมีความลึกเพียง 62 มิลลิเมตรเท่านั้น ตัวฐานของลำโพงที่หุ้มห่อแม่เหล็กเอาไว้หน้าตาคล้ายโคนเห็ดมีขนาด 64 มิลลิเมตรซึ่งเล็กกระทัดรัดติดตั้งง่ายแม้ในรถที่มีพื้นที่หลังลำโพงที่จำกัดแบบสบายๆ

สีถูกเลือกมาในโทนสีกากี Khaki วัสดุทำกรวยลำโพงมีสีเทาเข้มโดยใช้วัสดุ composite cellular ซึ่งปกติให้โทนเสียงที่ธรรมชาติใกล้เคียงกับกระดาษแต่กันสภาวะอากาศร้อนชื้นได้ดี ส่วน dust cap ที่เอาไว้กันฝุ่นก็มีการออกแบบให้มีองศานูนมีมุมกระจายเสียงที่กว้างขึ้นทางโรงงานเคลมไว้ทำได้กว้างถึง 180 องศาทีเดียว ตัวโลโก้สกรีนลงบนตัว dust cap

ขอบยางทำจากวัสดุ Butyl rubber รูปร่างหน้าตาคล้ายในรุ่นนก่อนหน้านี้อย่าง Dotech ovation วัสดุที่ใช้ทำแม่เหล็กเป็นแบบ double ferrite ซึ่งแม่เหล็กชนิดนี้ให้ค่าสนามแม่เหล็กสูงกว่าแม่เหล็กชนิดทั่วไปอย่างมาก แต่สิ่งที่กล่าวมาทั้งหมดไม่เด่นเท่ากับการออกแบบระบบระบายความร้อนที่ทันสมัยโดยนำเอาแม่เหล็กเข้าไปอยู่ด้านในกลับวอยซ์คอยล์ที่มีขนาดใหญ่ถึง 54 มิลลิเมตรมาไว้ด้านนอกแม่เหล็กแทน ที่สุดคือมันสามารถทนต่อกำลังพึคในช่วงสั้นได้ถึง 300 วัตต์ได้อย่างน่าตกใจ2

The Virtus MT102 Tweeter | ไดรเวอร์เสียงแหลม

เสียงแหลมรุ่นนี้มาในรหัส MT120 รุปร่างหน้าตาคล้ายกับในรุ่นก่อนหน้านี้อย่างมากมีการปรับปรุงรูปทรงของโดมทวีตเตอร์ให้มีมุมการกระจายเสียงและความอิ่มตัวของเสียงที่ดีขึ้น และสามารถลงความถี่ได้ต่ำใกล้เคียงลำโพงในรุ่นใหญ่ที่ตอบสนองเสียงได้กว้างครอบคลุมเสียงกลางมากขึ้น (มันสามารถเล่นเครื่องดนตรีได้หลายหลากเครื่องดนตรีขึ้นหรือหลายตัวโน๊ตมากกว่าเดิม) ตัวโดมของลำโพงเสียงแหลมมีขนาดใหญ่ 28 มิลลิเมตร ขนาดพอๆกับทวีตเตอร์จานเลยนะครับ แต่ก็ยังคงใช้เทคโนโลยี Acuflex ที่เป็นลิขสิทธิ์ดั้งเดิมของทางโมเรลในส่วนด้านหลังแม่เหล็กมีการซับเสียงสะท้อนเพื่อลดความเพี้ยน และทนกำลังวัตต์ต่อเนื่องได้สูงขึ้นถึง 80 วัตต์ ขนาดความสูงของเสียงแหลมนี้มีความสูงเพียง 21 มิลลิเมตรทางมอเรลเคลมว่าสามารถติดตั้งได้อย่างสบายในรถทุกรุ่นแม้ในพื้นที่จำกัดอย่างในพื้นที่ติดตั้งในประตูรถรุ่นใหม่ๆ

The MXR200 Crossover | พาสสีฟครอสโอเวอร์

พาสสีฟครอสโอเวอร์ของลำโพงรุ่นนี้มีการปรับปรุงโดยเลือกจุดตัดความถี่ต่ำถึง 2200 Hz และใช้ดีไซน์สโลปแบบ 12dB/Oct ครับซึ่งก็ดูต่ำจริงๆ แสดงว่าศักยภาพของเสียงแหลมตัวนี้ก็คงไม่ธรรมดาแน่ๆ ถ้ากล้าที่จะตัดความถี่ลงมาต่ำมากๆ ซึ่งต่างจากการออกแบบรุ่นก่อนๆมากที่ยังมีนักฟังหลายคนตำหนิการออกแบบครอสรุ่นเก่าบางรุ่นที่ทำได้ไม่ดีพอ

สิ่งที่ครอส MXR มีการพัฒนาอย่างมากคือการนำเอาหลักการและเทคนิค Control Phase of each speaker (การชดเชย phase ของลำโพงแต่ละตัวให้สัมพันธ์กัน แปลง่ายๆ คือให้ลำโพงสองตัวส่งเสียงมาถึงหูให้พร้อมเพรียงกัน) คล้ายการจัดระบบระเบียบจากแถวตอนลึกมาเป็นแถวเรียงหน้ากระดานพร้อมเพรียงกัน ซึ่งก็น่าจะได้รับแรงบันดาลใจมาจากลำโพงรุ่นใหญ่ในลำโพงบ้านของโมเรลเอง

โดยทางทฤษฎีลำโพงเสียงเบสในด้านล่างของประตูจะอยู่ไกลกว่าเสียงแหลมที่อยู่ด้านบนทำให้เสียงรวมกันได้ยากจึงเป็นที่มาของระบบ Control Phase ที่อยู่ในครอสโอเวอร์ตัวนี้ ซึ่งก็ทำได้อย่างลงตัวทำให้ตำแหน่งของเสียงที่ออกมาอยู่ในตำแหน่งที่สูงขึ้นในระดับเดียวกับหูให้บรรยากาศที่เป็นธรรมชาติมากยิ่งขึ้น

 

 

 

แนวเสียงเป็นอย่างไร?

หลังจากที่ได้ติดตั้งลำโพงคู่นี้ไปในช่วงแรกๆรู้สึกได้ถึงเสียงที่ออกมาอย่างครบครัน เสียงแหลมดูจะโดดเด่นอย่างมากแม้ไม่สนใจฟังก็ตาม รู้สึกถึงประกายระยิบระยับทั้งเสียงดนตรีและเสียงรอบข้าง รับรู้ได้ถึงบรรยากาศและมิติของเสียงต่างๆซึ่งเคลียร์ด้วยรายละเอียดเล็กๆน้อยๆอย่างน่าฟังแต่ก็ไม่ได้เยอะหรือน่ารำคาญแต่อย่างใด ความกว้างของเสียงบรรยากาศ (space) รวมถึงความสูงของเวทีเสียง (height of sound stage) โดยเฉพาะเมื่อติดตั้งในรถยนต์ เสียงเบสโดดเด่นชัดเจนขึ้นกว่าในรุ่นก่อนๆมากมีความคมขึ้นรวดเร็วขึ้นมีไดนามิกมากขึ้น โทนเสียงโดยรวมยังคงรู้สึกถึงความอบอุ่นสไตล์โมเรลดั้งเดิมเสียงร้องติดหวานฉ่ำมีเสียงเอื้อนต่างๆพอประมาณทำให้รู้สึกถึงอารมณ์เพลงอย่างชัดเจน

ทดสอบผ่านชิ้นดนตรีโดยแผ่น Soundcheck ของ Alan Parsons

Track 60 Spoken word (เสียงคนพูด) เสียงพูดชัดรู้สึกถึงความเคลียร์มีแต่แอบติดเสียงแอคเซ่นมานิดหน่อยแต่ยังคงมีความเป็นธรรมชาติอยู่
Track 61-79 Music instruments (เสียงเครื่องดนตรีต่างๆ) มีการแยกแยะตัวโน๊ตได้ดี เครื่องดนตรีต่างๆให้ความรู้สึกถึงคนเล่นที่มีลีลาและพรสวรรค์อย่างได้อารมณ์ โดยรวมทำได้น่าฟังมากแม้จะฟังผ่านดนตรีที่บันทึกสด โดยเฉพาะถ้าปรับครอสที่ 0dB จะออกโปร่งใสกังวาลโน๊ตดนตรีออกสูงขึ้นเล็กน้อย แต่ถ้าปรับ -2dB ให้เสียงกลมมนเป็นธรรมชาติมีความลึกของมิติมากยิ่งขึ้น

 

 

 

ปรับจูนระดับเสียงแหลม 0dB ปรับจูนระดับเสียงแหลม -2dB

 

 

วิเคราะห์การทำงานจากที่ได้ฟังและลองคราวนี้มาดูการทำงานในด้านเทคนิคกัน

จากกราฟด้านล่างจะเห็นว่าเสียงมีทั้งจุดพีค peak และจุดดิพ dip เป็นผลมาจากคาร์แรคเตอร์ของตัวไดรเวอร์ลำโพงเอง จุดพึคที่ตำแหน่ง 5KHz เป็นผลมาจากตัวลำโพง 6.5 นิ้วสามารถทอดเสียงขึ้นไปถึงซึ่งเป็นความสามารถของลำโพงเอง ตอนแรกจะมองเป็นข้อด้อยทำไม่ทางโมเรลถึงไม่ควบคุมไว้ แต่พอมาวิเคราะห์ดูกลับเป็นจุดเด่นที่แก้ปัญหาในการฟังแบบ off-axis ที่ติดตั้งตำแหน่งค่อนข้างต่ำอย่างในจุดติดตั้งที่ประตูรถด้านล่าง กลับทำให้มีกลางโปร่งใกล้เคียงระบบสามทางโดยเฉพาะเสียงเส้นสายกีต้าร็ที่โดดเด่นมาก ส่วนจุดตัดครอสโอเวอร์ที่ 2200 Hz นั้นทำให้มิติและเวทีเสียงถูกดึงขึ้นสูงไปอยู่เหนือคอนโซลรถอย่างง่ายดายซึ่งต้องขอบคุณลำโพงเสียงแหลมที่ตอบสนองความถี่ได้ต่ำและกว้างกว่าปกติซึ่งคล้ายเสียงแหลมแบบจานมากทีเดียว กราฟถึงนี้ดูไม่ต่อเนื่องในห้องทดสอบความถี่แต่เสียงที่ออกมาจริงในรถกลับก็มีความสมูทอยู่ในระดับดีทีเดียว

 

สรุปข้อเด่น

  • มิดเบสโครงสร้างออกแบบให้มีความทนทานและทนความร้อนได้สูง
  • ตัวลำโพงมีขนาดที่ค่อนข้างสลิมติดตั้งได้ง่าย
  • made in isalael สังเกตได้ถึงงานภาคผลิตที่ค่อนข้างดีทีเดียว
  • ลำโพงไม่กินวัตต์มากขับออกแม้ใช้วัตต์จากวิทยุติดรถทั่วไป แต่ก็สามารถรับกำลังวัตต์สูงๆจากแอมป์ได้สบาย
  • เสียงแหลมถ่ายทอดรายละเอียดได้ดูน่าฟังและมีชีวิตชีวาอย่างแปลกใจ และมีหลายเสียงที่ไม่เคยได้ยินในเพลงที่เคยฟังกับลำโพงระดับราคาใกล้เคียงกัน
  • ครอสโอเวอร์มีการควบคุมจุดตัดและเฟสของเสียงทำให้เสียงมีมิติดีขึ้นอย่างชัดเจน รวมถึงให้บรรยากาศในบทเพลงที่ถูกถ่ายทอดออกมาด้วย 
  • เสียงที่ได้มีความกลมกล่อมน่าฟังเหมาะกับทุกแนวมีโทนเสียงออกหวานแต่ไม่อึดอาดเหมือนรุ่นก่อนๆฟังง่ายไม่ล้าหู
  • คุ้มค่ามากเมื่อเทียบกับค่าตัวลำโพงเอง

ข้อเสนอแนะสำหรับทางผู้ผลิด

  • สายลำโพงที่ติดมากับเสียงแหลมสามารถใช้เกรดดีกว่านี้คุณภาพเสียงจะดียิ่งขึ้น
  • หน้ากากลำโพงควรมีแบบรังผึ้งมาให้เป็นตัวเลือกด้วยเผื่อสำหรับการป้องกันลำโพง


"ถ้าใครชอบหรือหาลำโพงฟังเพลงเสียงดีๆในงบไม่สูงน่าสนใจมากครับ"

ที่มา:

1รูปที่มา http://www.cookinglight.com/cooking-101/essential-ingredients/choice-ingredient-morel-mushrooms-spring-00400000042419/
1http://en.wikipedia.org/wiki/Morchella
2ข้อมูลรีวิวในนิตยสารต่างประเทศ